Zemânenin Bozukluğunu Ve Dostların Cefâsını Söyler

Eski Türkçe aslı Günümüz Türkçesine aktarımı
II Öçlek Artakın Dôstlar Cefâsın Ayur Zemânenin Bozukluğunu Ve Dostların Cefâsını Söyler
6565 Turayı barayı ajunuğ kezeyi,
vefâlığ kim erki ajunda tileyi
Kalkayım, gideyim, dünyayı gezeyim; dünyada acaba vefalı kimse varmı, arayayım.
6566 Kişi kızlıkı boldı kayda tilegü,
tilep bulğu erse tileyü köreyi
insan nâdir oldu, onu nerede aramalı; aramakla bulunacaksa, bir arayıp bakayım.
6567 Kamuğ ârzû buldum kişi bulmadım men,
kalı bulsa ârzûm yüziŋe bakayı
Ben bütün arzularımı buldum, fakat bir insan bulamadım; eğer bu arzum da yerine gelirse, onun yüzüne bir bakayım.
6568 Vefâ kahtı boldı cefâ toldı dünyâ,
vefâ kimde erki men azrak kolayı
Vefa kıtlaştı, dünya cefa ile doldu; vefa acaba kimde vardır, ben ondan bir az isteyeyim.
6569 Apaŋ bulsa men bir vefâlığ akı er,
eginke yüdeyi közümke urayı
Eğer bir vefalı, cömert insan bulursam, onu sırtımda taşıyayım, gözüme süreyim.
6570 Kalı bulmasa men vefâ birle yalŋuk,
keyik tağı birle tiriglik kılayı
Eğer ben bir vefalı insan bulamazsam, yabani hayvanlar ile birlikte ömür süreyim.
6571 Yigüm ot köki bolsu yağmur suvı tap,
ediz kum tüneyi tağar ton kedeyi
Yiyeceğim ot kökü olsun, yağmur suyu bana yeter; kumdan döşek yapıp, geceleyeyim, çuldan elbise giyeyim.
6572 Ya vahşı bolup men biyâbanda yügrü,
kişide yırayı ajunda yiteyi
Veya vahşi olup, çöllerde koşayım; insanlardan uzaklaşarak, dünyadan silinip gideyim.
6573 Takı bolmaz erse ajun barça kodtum,
ögüz teg akayı tüpi teg toğayı
Daha da olmazsa, bütün dünyayı bırakarak, nehir gibi akayım, kasırga gibi göklere yükseleyim.
6574 İdim muŋka tegdim vefâsızka tuştum,
vefâlığ kim erki sevüg cân bereyi
Ey rabbim, sıkıntı içindeyim, vefasızlara rastladım; vefalı acaba kimdir, ona sevgili canımı feda edeyim.
6575 Atı kaldı yalŋuk kişi kılkı bardı,
bu kılk kança bardı udu men barayı
İnsanın ismi kaldı, insanlık kayboldu; bu insanlık nereye gitti, ben de arkasından gideyim.
6576 Bağırsak kişi yok ajunda tiledim,
bağırsızka köŋlüm negü teg ulayı
Aradım, dünyada candan bağlı bir insan yoktur; vefasız kimselere nasıl gönül bağlayayım.
6577 Kimi özke köz teg yakın tuttum erse,
yağı çıktı yek teg yekig ne kılayı
Kimi, gözüm gibi, kendime yakın tutturma, o, şeytan gibi, düşman çıktı; ben şeytanı ne yapayım.
6578 Kimi sevdim erse sevüg cânça tuttum,
cefâ keldi andın kimi met seveyi
Kimi sevdim ise, onu sevgili canım gibi tuttum; fakat ondan da cefâ geldi; artık kimi seveyim.
6579 Kişi köŋli bilgü tanuk erdi til söz,
köŋül til ala boldı kimke büteyi
İnsanın gönlünü anlamak için, onun dili ve sözü bana şâhid idi; şimdi gönül ve dil alaca oldu; kime itimat edeyim.
6580 Bu kün munda mınça kimi iş kılayı,
ya kimke büteyi kimi dôst tutayı
Bugün burada kendime eş diyeyim, kime inanayım veya kimi dost edineyim.
6581 Köŋül kimke bergü muŋum kimke ayğu,
muŋadtım men emdi bir azrak ayayı
Kime gönül vermeli, derdi kime açmalı; ben şimdi gamlıyım, bir az içimi dökeyim.
6582 Adaş koldaşımda umınç bilmedim men,
kadaş kılkı yat teg negü teg açayı
Dost ve ahbaplarımda ben sadâkat bulamadım; kardeşim bana yabancı gibi duruyor, ona gönlümü nasıl açayım.
6583 Apaŋ andka erse iminlik bütünlük,
bu and tutğuçı kim anı er atayı
Eğer inanç ve güvenlik and ile ise, bu andı tutan kim ki, ona erkek diyeyim.
6584 Tuz etmek hakı tep küdezigli barmu,
kümüş gevher altun bile men kalayı
Tuz, ekmek hakkını gözeten varmı; ben onu altın, gümüş ve gevhere garkedeyim.
6585 Kanı koşnı aşnı sevinç kadğuka iş,
kamuğum bereyi men evdin çıkayı
Konu-komşu, sevinç ve keder arkadaşı nerede; ben ona her şeyimi vereyim, evimi bile ona terkedeyim.
6586 Adaş koldaşım tep ınanç boldaçı kim,
anı beg kılıp men özüm kul bolayı
Arkadaş ve dost diye itimat edilecek kim var; ben onu bey yapıp, kendim ona kul olayım.
6587 Kişi bulmadım men muŋadur ma yalŋuz,
sakınçın sızar-men sevinçin küleyi
Ben insan bulamadım, derdliyim ve yalnızım, kederden eriyorum; ben de bir sevineyim, güleyim.
6588 Nelük artadı halk negü öŋdi kodtı,
kayu üdke tuştum ya kayda turayı
Halk neden bozuldu, niçin iyi âdetleri bıraktı; hangi zamana rastladım, nereye gideyim.
6589 Azu tilve munduzmu boldum ya mundum,
negü sözledim men ayu ber ukayı
Yahut ben deli ve budala olup, aklımımı kaybettim; neden böyle sözler söyledim; anlat, anlayayım.
6590 Ya sevdâ küçedip meŋim artadı ol,
közümkemü körnür özüm hab içeyi
Veya sevda çoğalarak, beynimemi te'sir etti veya gözümemi öyle görünüyor; ben bir ilâç içeyim.
6591 Maŋa okmu tuştı bu yaŋlığ kişiler,
azu menmü tetrü kişi-men yanayı
Bu çeşit insanlar yalnız banamı rastladılar yahut ben kendimmi ters bir kimseyim; bu huyumdan vazgeçeyim.
6592 İsizim isizim kanı ol kişiler,
vefâ atı kodtı ajunda ögeyi
Esef ederim, ben fenayım; fakat dünyada vefa adı bırakan insanlar nerede, onları medhedeyim.
6593 Bu kün körse erdi bu öŋdi törü kılk,
olar kodmış erse sevinçlig bolayı
Onların koydukları iyi âdet, kanun ve an'aneleri bugün göreyim de, ben de sevineyim.
6594 Yok erse ayu bersü öŋdi törü kılk,
tüzün törke keçsü otunuğ süreyi
Eğer böyle değilse, iyi âdet, kanun ve an'aneleri vaz'etsinler; halîm insanlar baş-köşeye geçsin, küstahları kovayım.
6595 Kamuğ edgü bardı törü öŋdi eltti,
kişi soŋı kaldı ne edgü bulayı
Bütün iyiler gitti, kanunu ve iyi an'aneleri beraber götürdüler; burada insan artığı kaldı, iyileri nasıl bulayım.
6596 Bu bod sın yorığlı kişi erse barça,
firiştemü erdi olar ne bileyi
Bu insan kılığında dolaşanların hepsi adam ise, evvelkiler melek mi idiler; ne bileyim.
6597 Olar bardı kaldım bularnı bile men,
negü teg yorıyı ne kılkın yarayı
Onlar gitti, ben bunlar ile kaldım; nasıl hareket edeyim ve onlar ile nasıl bağdaşayım.
6598 Neçe sözlese-men tükemez takı söz,
bu munça tap emdi sözüŋ ne barayı
Ne kadar söylesem de söz tükenmez; şimdilik bu kadar yerer; diyeceğin varmı, ben gideyim.
6599 Maŋa munda yegrek adın bulmadım men,
uluş kend kodayı kişide yırayı
Ben kendim için burada daha iyi bir şey bulamadım; memleket ve şehirleri bırakayım, insanlardan uzaklaşayım.
6600 Atım bilmesünler meni körmesünler,
tilep bulmasunlar sözümni keseyi
Adımı bilmesinler, beni görmesinler ve arayıp da bulmasınlar; sözümü keseyim.
6601 Çadan teg tikerler çıbun teg sorarlar,
köpek teg ürerler kayusın urayı
Onlar akrep gibi sokarlar, sinek gibi kanımı emerler, köpek gibi havlarlar; hangisine yetişeyim.
6602 Olındım men emdi otunlarka tuştum,
ökünç birle tün kün neçe yük yüdeyi
Ben artık usandım, küstahlar arasına düştüm; gece-gündüz peşimanlık içinde bütün bu yükü nasıl taşıyayım.
6603 Cefâ cevri barı maŋa tegmesüni,
otun bifalardın sıŋardın bolayı
Dünyanın bütün çevir ve cefâsı bana gelmesin, küstah ve kaba insanlardan uzak olayım.
6604 İlâhi rûzi kıl sevüg savçı yüzin,
yeme tört işiniŋ yüzini köreyi
Ey rabbim, sevgili Peygamberimizin dıdannı bana nasıp et; bir de onun dört arkadaşının yüzlerini göreyim.